24 april 07: Thermisch Spuiten door dhr T.Kraak van Aludra.
Het was deze dinsdagavond redelijk weer met een aangename temperatuur. Dit in combinatie met de halve finale Champions League verklaart misschien waarom er maar ca. 15 man aanwezig waren bij deze interessante lezing: Thermisch Spuiten. Ton Kraak van Aludra vertelde op levendige wijze over de diverse aspecten van deze oppervlaktebewerkingstechniek. Allereerst werd het proces uitgelegd: er wordt warmte gecreeerd met een vlam of boog en vervolgens wordt hier een poeder of draad aan toegevoerd en dit wordt door perslucht, een inert draaggas of uitzetting van de verbrandingsgassen getransporteerd naar het te bespuiten oppervlak. Een kenmerk van dit" koude" proces is dat dit oppervlak niet wordt verhit en er dus geen vervorming, structuur- of faseverandering optreden.Het is zo doende mogelijk een laag op te spuiten die andere eigenschappen heeft dan het basismateriaal, zoals bijvoorbeeld oxidatie-, corrosie-, slijtagebestendigheid of combinaties.
De verschillende procesvormen zijn: autogeen vlamspuiten, electrisch (boog) spuiten en het plasmaspuiten. Elke toepassing vraagt zijn eigen proces in combinatie met het juiste poeder. Toegelicht werd dat korrelgrootte, chemische samenstelling en korrelverdeling van een poeder belangrijk is. Hierbij kwamen ook de insmeltpoeders aanbod die in tegenstelling tot "normale" gespoten lagen, wel bestand zijn tegen punt-, lijn-, of stootbelasting. Daarnaast zijn we ook wijzer geworden over lagen die juist wel moeten slijten, de zgn. slijtgewillige lagen.
Het proces wordt gebruikt in zowel de reparatiesector als bij nieuwbouw.
Uiteraard werden de verschillende zaken toegelicht aan de hand van concrete voorbeelden met foto's. Zo kwamen er voorbij: hydraulische zuigerstangen en rollen t.b.v etiketteermachines voorzien van een keramieklaag, gespoten pegels en glastransportbanen voor de glasindustrie, zuigerveren, krukassen, de gespoten uitlaat van een straaljager en nog veel meer. Er werd zelfs nog even een uitstapje gemaakt naar de tandheelkunde en uitlaten van oldtimers.
Al met al een zeer informatieve avond die op passionele wijze werd ingevuld.
Tot ziens bij WTT Rozenburg alwaar er 22 mei een nieuwe bijeenkomst is.
-------------------------------------------------------------------------------------------------------
22 mei 07: Opleidingen door Leo Vermeulen van WTT en CMT-lassen door Cock Kriebel van Interlas
Dinsdag 22 mei werd er door het LDR weer afgetrapt en dit keer in een volle zaal bij WTT Lasopleidingen in de Botlek.
Allereerst vertelde Leo Vermeulen over de diverse lasopleidingen en onderwijsmethoden en in het bijzonder over de kaderopleidingen (bij WTT). WTT is, als onderdeel van Interlas en Stork SRS, een groeiende onderneming op het gebied van lasopleidingen (praktijk- en theorieopleidingen en certificatie en advies) met diverse lokaties en daardoor een landelijke dekking. Uiteraard door het NIL erkend en samenwerkingsverbanden met diverse grote partijen in de markt zoals SLV Duisburg, Stork, Linde Gas, RTD e.d. De certificering van de diverse lasopleidingen gebeurt via i-Cert, een losstaand bedrijfsonderdeel om belangenverstrengeling te voorkomen.
Via enige uitleg over de Lascoördinator, bijbehorende normen, en de aansluiting van de vooropleidingen op de praktijk, belandden we bij de diverse instanties die betrokken zijn bij lasopleidingen. De volgende rollen werden toegelicht: -IIW/EWF : harmoniseert lasopleidingen internationaal, en geeft internationale certificaten uit; - NIL: erkent opleidingsinstituten en houdt zich, naast het uitgeven van lesstof, bezig met examineren en diplomeren; - Opleidingsinstituten: waaronder dus onze gastheer van de avond WTT. De IIW/EWF bepaalt de regels m.b.t. het cursusverloop en de indeling van de internationaal erkende studies. Binnen de mogelijkheden die hierin liggen opgesloten, introduceert WTT een moderne manier van lesgeven: een gedeelte van de cursus IWE (LasPraktijkIngenieur) gebeurt via thuisstudie m.b.v. een CD-rom. Leo Vermeulen liet een aantal las- en materiaalkundige zaken zien via deze CD-rom hetgeen door het publiek met interesse werd gadegeslagen. Voor Leo betekende dit echter het einde van zijn betoog en dat moet hij jammer hebben gevonden getuige zijn enthousiaste manier van vertellen.
Vervolgens werd er een pauze ingelast en kon de catering aan de gang welke over de gehele avond goed verzorgd was.
Cock Kriebel van Interlas ging vervolgens van start met het uitleggen en toelichten van alle zaken omtrent het Froniusconcept Cold Metal Transfer, kortweg CMT genoemd. Eind vorige eeuw zijn de ontwikkelingen omtrent CMT al gestart. De ontwikkelingstijd beslaat 39 manjaren. CMT is een kortsluitboogproces met een andere methode voor druppelafsplitsing die als "koud" getypeerd kan worden. Het bijzondere is dat bij het CMT-proces de draad wordt teruggetrokken op het moment van kortsluiting. Hiermee wordt de druppelafsplitsing ondersteunt. De materiaalovergang gebeurt nagenoeg stroomloos. Door een precieze booglengteregeling worden invloeden als oppervlaktegesteldheid en lassnelheid geëlimineerd. De boogstabiliteit is groot te noemen en de boogontsteking verloopt zeer snel waardoor er in korte tijd een smeltbad wordt gevormd. De vele sterke punten van het CMT-proces kunnen ook weer gecombineerd worden met de positieve aspecten van een ander lasproces zoals het pulsbooglassen. Hiermee kan je de warmte-inbreng en naadgeometrie beïnvloeden door resp.een hogere snelheid en een betere spleetoverbrugging. Na de toelichting over de procesregeling en de eenvoudige bediening d.m.v. een universele afstandsbediening kwamen we bij een markant onderdeel: de draadbuffer. Een basisvoorwaarde voor het CMT-proces is dat de draadaanvoersnelheid snel kan veranderen. Om dit te bereiken worden er allerlei technische hoogstandjes toegepast, zoals een hoogdynamische AC-servomotor zonder overbrenging voor de aandrijfeenheid, een goeddoordachte toortsbouw e.d. De hoofdtoepassingen zijn het spatvrij MIG-solderen, dunne plaat, en boogverbinden van staal met aluminium. Middels diverse filmpjes en animaties werd de presentatie op een duidelijke manier ondersteund. Als naadvormen komen de overlap-, stompe-, flens-, en hoeklas in aanmerking. De lasposities beperken zich tot PA, PB, PC, en PG. En tot ca. 1,5 maal de dunste plaatdikte is te overbruggen. Het CMT-solderen liet ook vele fraaien toepassingen zien met als grote voordelen weinig vervorming, grote spleetoverbrugging mogelijk, geringe verkleuring bij RVS en het ontbreken van spatten. Diverse RVS-toepassingen werden getoond waarbij de geschiktheid van het proces duidelijk naar voren kwam. Ook lasvoorbeelden van gegalvaniseerd plaat (o.a. in de automotive) en aluminium passeerden de revu. Daarbij werd de bijzondere verbinding tussen aluminium en staal belicht hetgeen met het CMT-proces uitstekend te doen is mits het staal verzinkt is. De nieuwste ontwikkeling is het handmatig CMT-lassen. Hiervoor zijn speciale componenten benodigd zoals een CMT-handtoorts en aangepaste draadbufferunit. Duidelijk was dat Fronius bezig blijft om het proces te verbeteren en de mogelijkheden dus steeds groter worden. Als laatst werd er nog vermeld en getoond dat het proces zich ook goed houdt onder 100% CO 2 als beschermgas.
Als afsluiting kon er een kijkje worden genomen in de lasschool en de CMT opstelling voor handmatig lassen worden bekeken. De liefhebbers konden zelfs nog een stukje lassen.
Het was een geslaagde avond.
